Παράθυρο αλλαγών στην Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), που επιβάλλεται σε 400.000 συνταξιούχους με αποδοχές από 1.468 ευρώ και άνω, αναμένεται να ανοίξει από την πρότυπη-πιλοτική δίκη που θα διεξαχθεί με πρωτοβουλία του Ελεγκτικού Συνεδρίου στις 10 Ιουνίου.
Η δίκη είναι κρίσιμη, καθώς θα τεθεί επί τάπητος η αλλαγή στον τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ, και από την έκβασή της θα εξαρτηθεί, πρώτον, αν και πόσο θα μειωθούν οι κρατήσεις για τους συνταξιούχους και, δεύτερον, τι περιθώρια διεκδικήσεων θα υπάρξουν για αναδρομικά από τη διαφορά κρατήσεων που έχουν σήμερα.
Νομικοί κύκλοι με γνώση των κριτηρίων που λαμβάνονται υπόψη στις αποφάσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου μετέφεραν την πεποίθησή τους ότι η απόφαση θα δικαιώνει τους συνταξιούχους και θα θέτει υποχρεωτικά εκτός κράτησης ένα τμήμα της σύνταξης. Το ποσό αυτό, σύμφωνα με την αγωγή που εκδικάζεται στο Ελεγκτικό Συνέδριο, είναι στα 1.400 ευρώ.
Το δικαστήριο καλείται να αποφασίσει να μην υπολογίζεται στην εισφορά το ποσό της σύνταξης ως τα 1.400 ευρώ και η κράτηση να επιβάλλεται στη διαφορά σύνταξης πάνω από τα 1.400 ευρώ.
Σήμερα η ΕΑΣ πιάνει όλο το ποσό της σύνταξης από τα 1.468 ευρώ και πάνω, που σημαίνει ότι ένας συνταξιούχος με 2.000 ευρώ σύνταξη πληρώνει την εισφορά της κλίμακας με 6% σε όλο το ποσό, ενώ, σύμφωνα με την αγωγή που δικάζεται στο Ελεγκτικό Συνέδριο, θα έπρεπε να έχει εισφορά μόνο στο τμήμα σύνταξης πάνω από τα 1.400 ευρώ, δηλαδή στα 600 ευρώ.
Αυτή τη θέση, άλλωστε -να επιβάλλεται δηλαδή η ΕΑΣ με αναλογικό σύστημα και με απαλλασσόμενα ποσά, όπως ισχύει με τις φορολογικές κλίμακες-, έχει υποστηρίξει ο Συνήγορος του Πολίτη με σχετικό πόρισμά του προς το υπουργείο Εργασίας, πλην όμως οι προτάσεις του «Συνηγόρου» δεν υιοθετήθηκαν. Αντί αυτών, και προκειμένου η ΕΑΣ να μην εξανεμίζει τις αυξήσεις στις συντάξεις, αποφασίστηκε κάθε φορά που αυξάνονται οι συντάξεις να αυξάνονται με το ίδιο ποσοστό και τα ποσά των κλιμακίων της ΕΑΣ, ώστε οι κρατήσεις να ξεκινούν από υψηλότερα ποσά σύνταξης
Το νομικό ζήτημα που ανακύπτει και πρέπει να επιλυθεί ως προς τον τρόπο υπολογισμού της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων αφορά στην εφαρμογή ενιαίου συντελεστή επί του συνολικού ποσού της εκάστοτε χορηγούμενης σύνταξης, χωρίς από το συνολικό ποσό να αφαιρείται το τμήμα σύνταξης ως τα 1.400 ευρώ, ώστε η κράτηση να εφαρμόζεται επί του υπολειπόμενου ποσού σύνταξης, δηλαδή άνω των 1.400 ευρώ.
Η δίκη είναι κρίσιμη, καθώς θα τεθεί επί τάπητος η αλλαγή στον τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ, και από την έκβασή της θα εξαρτηθεί, πρώτον, αν και πόσο θα μειωθούν οι κρατήσεις για τους συνταξιούχους και, δεύτερον, τι περιθώρια διεκδικήσεων θα υπάρξουν για αναδρομικά από τη διαφορά κρατήσεων που έχουν σήμερα.
Νομικοί κύκλοι με γνώση των κριτηρίων που λαμβάνονται υπόψη στις αποφάσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου μετέφεραν στο ένθετο «Ασφάλιση και Συντάξεις» την πεποίθησή τους ότι η απόφαση θα δικαιώνει τους συνταξιούχους και θα θέτει υποχρεωτικά εκτός κράτησης ένα τμήμα της σύνταξης. Το ποσό αυτό, σύμφωνα με την αγωγή που εκδικάζεται στο Ελεγκτικό Συνέδριο, είναι στα 1.400 ευρώ.
Το δικαστήριο καλείται να αποφασίσει να μην υπολογίζεται στην εισφορά το ποσό της σύνταξης ως τα 1.400 ευρώ και η κράτηση να επιβάλλεται στη διαφορά σύνταξης πάνω από τα 1.400 ευρώ.
Σήμερα η ΕΑΣ πιάνει όλο το ποσό της σύνταξης από τα 1.468 ευρώ και πάνω, που σημαίνει ότι ένας συνταξιούχος με 2.000 ευρώ σύνταξη πληρώνει την εισφορά της κλίμακας με 6% σε όλο το ποσό, ενώ, σύμφωνα με την αγωγή που δικάζεται στο Ελεγκτικό Συνέδριο, θα έπρεπε να έχει εισφορά μόνο στο τμήμα σύνταξης πάνω από τα 1.400 ευρώ, δηλαδή στα 600 ευρώ.
Αυτή τη θέση, άλλωστε -να επιβάλλεται δηλαδή η ΕΑΣ με αναλογικό σύστημα και με απαλλασσόμενα ποσά, όπως ισχύει με τις φορολογικές κλίμακες-, έχει υποστηρίξει ο Συνήγορος του Πολίτη με σχετικό πόρισμά του προς το υπουργείο Εργασίας, πλην όμως οι προτάσεις του «Συνηγόρου» δεν υιοθετήθηκαν. Αντί αυτών, και προκειμένου η ΕΑΣ να μην εξανεμίζει τις αυξήσεις στις συντάξεις, αποφασίστηκε κάθε φορά που αυξάνονται οι συντάξεις να αυξάνονται με το ίδιο ποσοστό και τα ποσά των κλιμακίων της ΕΑΣ, ώστε οι κρατήσεις να ξεκινούν από υψηλότερα ποσά σύνταξης.
Το νομικό ζήτημα που ανακύπτει και πρέπει να επιλυθεί ως προς τον τρόπο υπολογισμού της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων αφορά στην εφαρμογή ενιαίου συντελεστή επί του συνολικού ποσού της εκάστοτε χορηγούμενης σύνταξης, χωρίς από το συνολικό ποσό να αφαιρείται το τμήμα σύνταξης ως τα 1.400 ευρώ, ώστε η κράτηση να εφαρμόζεται επί του υπολειπόμενου ποσού σύνταξης, δηλαδή άνω των 1.400 ευρώ.
Η πρότυπη δίκη γίνεται με αφορμή αγωγή πολιτικού συνταξιούχου για την ΕΑΣ, με την οποία ζητείται να αναγνωρισθεί η υποχρέωση του Ελληνικού Δημοσίου να του καταβάλει τη διαφορά που προκύπτει ανάμεσα στα ποσά των συντάξεων που έλαβε κατά τη χρονική περίοδο από 1.1.2019 έως 30.9.2019 και στα ποσά που θα λάμβανε εάν δεν εφαρμοζόταν η εισφορά αλληλεγγύης σε όλο το ποσό της σύνταξης, αλλά μόνο στο ποσό πάνω από τα 1.400 ευρώ.
Σε περίπτωση που κριθεί ότι ο υφιστάμενος τρόπος υπολογισμού της ΕΑΣ παραβιάζει συνταγματικές αρχές, τότε η Εισφορά Αλληλεγγύης θα επιβάλλεται με αναλογικότερο σύστημα και θα μειωθεί για 400.000 συνταξιούχους που λαμβάνουν σήμερα εθνική και ανταποδοτική σύνταξη πάνω από 1.400 ευρώ. Στην περίπτωση αυτή θα ανοίξει και ζήτημα αναδρομικών για τους συνταξιούχους από τις διαφορές κρατήσεων που καταβάλλουν σήμερα.
Για παράδειγμα, αν το Ελεγκτικό Συνέδριο ορίσει ως απαλλασσόμενο ποσό τα 1.400 ευρώ, τότε η κράτηση ΕΑΣ σε έναν συνταξιούχο που λαμβάνει 2.500 ευρώ θα πρέπει να επιβάλλεται στο ποσό των 900 ευρώ. Σε αυτή την περίπτωση το υπουργείο Εργασίας θα πρέπει να αποφασίσει αν θα διατηρήσει ή όχι τα ίδια ποσοστά κρατήσεων με σήμερα, που θα επιβάλλονται όμως σε μικρότερα ποσά συντάξεων.
Αν τα ποσοστά μείνουν ίδια, τότε η εισφορά στη σύνταξη των 2.500 ευρώ, από 175 ευρώ που είναι τώρα επειδή επιβάλλεται με συντελεστή 7% σε όλη τη σύνταξη, θα μειωθεί στα 63 ευρώ, επειδή το 7% θα επιβάλλεται στα 900 ευρώ της σύνταξης που υπερβαίνουν το απαλλασσόμενο όριο των 1.400 ευρώ.
Αυτομάτως θα ανοίξει θέμα αναδρομικών από τη διαφορά κρατήσεων, που, σύμφωνα με τα ισχύοντα, θα μπορούν να ζητήσουν οι συνταξιούχοι μέχρι δύο χρόνια πίσω.
Σημειώνεται ότι το υπουργείο Εργασίας έχει επεξεργαστεί σενάρια για αλλαγές στις κλίμακες της ΕΑΣ που προέβλεπαν μικρότερες κρατήσεις, με 4 αντί 8 κλίμακες που ισχύουν τώρα. Σύμφωνα με το σχέδιο που εξεταζόταν, η ΕΑΣ δεν θα υπολογιζόταν σε όλη τη σύνταξη, αλλά στη διαφορά ποσού της κάθε κλίμακας. Για παράδειγμα, σε σύνταξη 2.000 ευρώ η εισφορά θα επιβαλλόταν στα 600 ευρώ της διαφοράς από τα 1.400 ευρώ, αλλά με υψηλότερο συντελεστή, που ήταν μεταξύ 13% και 15%. Με αυτό το σενάριο, ο συνταξιούχος θα είχε κράτηση μεταξύ 78 και 90 ευρώ, ενώ σήμερα έχει κράτηση 120 ευρώ. Το σχέδιο των αλλαγών στην ΕΑΣ έμεινε στο συρτάρι του υπουργείου και επιλέχθηκε ως «φθηνότερη» λύση να τιμαριθμοποιείται η ΕΑΣ κάθε χρόνο, για να μη χάνονται οι αυξήσεις των συνταξιούχων, χωρίς όμως να μειώνονται οι κρατήσεις.
Συντάξεις: Επιστροφές κρατήσεων ΕΑΣ ως 8.550 ευρώ
Ξεμπλοκάρουν οι πληρωμές αναδρομικών από την ακύρωση της Εισφοράς Αλληλεγγύης σε χιλιάδες συνταξιούχους του Δημοσίου που έχουν προσφύγει και δικαιώνονται στο Ελεγκτικό Συνέδριο, με επιστροφές χρημάτων που φτάνουν ενδεικτικά ως και 8.500 ευρώ.
Οι συνταξιούχοι δικαιώνονται με αναδρομικά για 23 μήνες, ήτοι από τον Φεβρουάριο του 2017 ως τον Δεκέμβριο του 2018, που είναι το διάστημα για το οποίο η κράτηση της Εισφοράς Αλληλεγγύης κρίθηκε αντισυνταγματική από το Ελεγκτικό Συνέδριο με την πιλοτική απόφαση 244/2017. Έχουν υποβληθεί περίπου 10.000 αγωγές και οι συνταξιούχοι δικαιώνονται με ατομικές αποφάσεις για την επιστροφή κρατήσεων τα ποσά των επιστροφών φτάνουν ως και 8.500 ευρώ για συνταξιούχους του Δημοσίου που ανήκουν στα ειδικά μισθολόγια, ενώ για συνταξιούχους υπουργείων, ΟΤΑ και δημοσίων οργανισμών τα διεκδικούμενα ποσά είναι χαμηλότερα και κατά μέσο όρο οι επιστροφές κινούνται στα 2.500 ευρώ με 2.800 ευρώ.
Οι περισσότεροι συνταξιούχοι άσκησαν ατομικές προσφυγές για να πάρουν αναδρομικά από την ΕΑΣ μετά την πιλοτική απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου, και τα ποσά που θα λάβουν είναι για τους 23 μήνες που η ΕΑΣ κρίθηκε αντισυνταγματική. Υπάρχουν όμως και συνταξιούχοι που είχαν ασκήσει προσφυγές στο Ελεγκτικό Συνέδριο πριν βγει η πιλοτική απόφαση 244/2017 και δικαιούνται αναδρομικά για μια 5ετία, με ποσά που σε κάποιες περιπτώσεις φτάνουν στα 35.000 ευρώ.
Πότε και σε ποιους απαγορεύτηκαν οι προσφυγές στα δικαστήρια για αναδρομικά
Οι προσφυγές στα δικαστήρια για να διεκδικήσουν τις αντισυνταγματικές μειώσεις στις αποδοχές τους οι συνταξιούχοι απαγορεύθηκαν με τον νόμο 4714/2020, πλην όσων είχαν ήδη ασκήσει προσφυγή μέχρι τις 20 Ιουλίου του 2020. Για αυτά τα αναδρομικά έχουν ασκηθεί προσφυγές στα Διοικητικά Πρωτοδικεία από περίπου 370.000 συνταξιούχους, οι οποίοι πληρώνονται εντός τριμήνου από την έκδοση της δικαστικής απόφασης. Χωρίς προσφυγές όμως, λόγω της νομοθετικής απαγόρευσης, εκτιμάται ότι είναι περίπου 800.000 συνταξιούχοι ιδιωτικού και δημοσίου τομέα για αναδρομικά από περικοπές 11 μηνών σε επικουρικές και Δώρα.
ΚΕΡΔΙΣΜΕΝΟΙ
Οι συνταξιούχοι που είχαν ασκήσει προσφυγές στο Ελεγκτικό Συνέδριο πριν βγει η πιλοτική απόφαση 244/2017 δικαιούνται αναδρομικά για μια 5ετία, με ποσά που σε κάποιες περιπτώσεις φτάνουν στις 35.000 ευρώ.
ΧΑΜΕΝΟΙ
Οι συνταξιούχοι χωρίς προσφυγές μπορεί να μην πάρουν τίποτε από τις παράνομες περικοπές, αν και θα έπρεπε να αντιμετωπιστούν ισότιμα με όσους προσέφυγαν στα δικαστήρια, γιατί πρόκειται για τις ίδιες περικοπές.
Αναδρομικά ΕΑΣ για συνταξιούχους Ειδικών Μισθολογίων (πλην αποστράτων)
| Αρχική κύρια σύνταξη (μικτά) | Σύνταξη προ φόρου (μετά τις μειώσεις) | Μηνιαία κράτηση ΕΑΣ | Αναδρομικά ΕΑΣ 23 μηνών |
| 3.100€ | 1.828€ | 372€ | 8.550€ |
| 2.600€ | 1.624€ | 234€ | 5.382€ |
| 2.525€ | 1.586€ | 227€ | 5.221€ |
| 2.450€ | 1.547€ | 221€ | 5.083€ |
| 2.375€ | 1.509€ | 214€ | 4.922€ |
| 2.300€ | 1.497€ | 161€ | 3.703€ |
| 2.225€ | 1.457€ | 156€ | 3.588€ |
| 2.075€ | 1.379€ | 145€ | 3.335€ |
Αναδρομικά ΕΑΣ για απόστρατους
| Αρχική κύρια σύνταξη (μικτά) | Σύνταξη προ φόρου (μετά τις μειώσεις) | Μηνιαία κράτηση ΕΑΣ | Αναδρομικά ΕΑΣ 23 μηνών |
| 2.530€ | 1.588€ | 228€ | 5.244€ |
| 2.245€ | 1.468€ | 157€ | 3.611€ |
| 1.990€ | 1.346€ | 119€ | 2.737€ |
| 1.795€ | 1.316€ | 108€ | 2.484€ |
| 1.730€ | 1.279€ | 104€ | 2.392€ |
| 1.665€ | 1.273€ | 50€ | 1.150€ |
| 1.600€ | 1.235€ | 48€ | 1.104€ |
| 1.535€ | 1.197€ | 46€ | 1.058€ |
Αναδρομικά ΕΑΣ για πολιτικούς συνταξιούχους του Δημοσίου
| Αρχική κύρια σύνταξη (μικτά) | Σύνταξη προ φόρου (μετά τις μειώσεις) | Μηνιαία κράτηση ΕΑΣ | Αναδρομικά ΕΑΣ 23 μηνών |
| 2.150€ | 1.418€ | 151€ | 3.473€ |
| 2.000€ | 1.430€ | 120€ | 2.760€ |
| 1.865€ | 1.280€ | 112€ | 2.576€ |
| 1.700€ | 1.293€ | 51€ | 1.173€ |
| 1.550€ | 1.206€ | 47€ | 1.081€ |
| 1.475€ | 1.163€ | 44€ | 1.012€ |
| 1.425€ | 1.144€ | 25€ | 575€ |
| 1.400€ | 1.144€ | 0 | 0 |
πηγή:https://www.eleftherostypos.gr/oikonomia/asfalisi-syntaxeis/syntaxeis-erchetai-i-diki-pou-perimenoun-400-000-syntaxiouchoi
