Κυριακή 19 Ιουλίου 2026

Πρωθυπουργός: - Η χώρα μας παραμένει μία από τις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες του ΟΟΣΑ

 


Καλημέρα σας. Θα ξεκινήσω τη σημερινή ανασκόπηση από τις υποδομές, έναν τομέα στον οποίο από το 2019 επιλέξαμε να επενδύσουμε συστηματικά, γιατί τα έργα είναι εκείνα που τελικά μετρούν περισσότερο από τα λόγια. Κλείνουμε εκκρεμότητες δεκαετιών και, ταυτόχρονα, δρομολογούμε νέα, σύνθετα οδικά έργα σε πολλές περιοχές της χώρας, διευκολύνοντας τις μετακινήσεις, βελτιώνοντας την καθημερινότητα των πολιτών και ενισχύοντας την τοπική και εθνική οικονομία.
Σε αυτήν ακριβώς την κατηγορία ανήκει ο τριπλός κόμβος Σκαραμαγκά, ένα έργο που θα συμπληρώσει ένα ημιτελές συγκοινωνιακό σύστημα περιφερειακών λεωφόρων και ανισόπεδων κόμβων στη Δυτική Αττική. Η κατασκευή του, που προβλέπεται να ολοκληρωθεί σε 36 μήνες, θα δώσει σημαντική κυκλοφοριακή ανάσα σε ολόκληρο το λεκανοπέδιο, ενώ παράλληλα θα ενισχύσει τη δυναμική του λιμανιού του Πειραιά και της ευρύτερης περιοχής του Ασπροπύργου. Και θα επαναλάβω αυτό που είπα κατά την υπογραφή της σύμβασης: αξίζει ένα μπράβο στον Περιφερειάρχη Αττικής, Νίκο Χαρδαλιά, για την επιμονή του να εξασφαλιστούν οι αναγκαίοι εθνικοί πόροι ώστε το έργο να γίνει πράξη.
Σημαντικές παρεμβάσεις στις οδικές υποδομές υλοποιούνται, βέβαια, και εκτός λεκανοπεδίου. Πριν από λίγες ημέρες παραδώσαμε το τμήμα Ροβιές-Ήλια, έναν σύγχρονο και ασφαλή δρόμο που κάνει την πολύπαθη βόρεια Εύβοια πιο προσβάσιμη για κατοίκους και επισκέπτες. Έτσι, τηρούμε ακόμη μία δέσμευσή μας προς την τοπική κοινωνία, αντιμετωπίζοντας τα προβλήματα από τις επικίνδυνες κατολισθήσεις και βάζοντας τέλος στις χρονοβόρες εκτροπές της κυκλοφορίας.
Ο νέος δρόμος χρηματοδοτήθηκε από το Ταμείο Ανάκαμψης, όπως και η αναβάθμιση του Κέντρου Υγείας Ιστιαίας, ενός από τα συνολικά 110 Κέντρα Υγείας που ανακαινίστηκαν σε όλη τη χώρα. Εκεί δημιουργήσαμε, επίσης, Μονάδα Τεχνητού Νεφρού με 6 μηχανήματα αιμοκάθαρσης, ώστε οι νεφροπαθείς της ευρύτερης περιοχής, αλλά και οι επισκέπτες, να μη χρειάζεται πλέον να μετακινούνται έως τη Χαλκίδα. Το Κέντρο Υγείας Ιστιαίας στελεχώνεται με 65 εργαζομένους, με 37 νέες προσλήψεις από το 2021 και ενισχύεται από δύο Κινητές Μονάδες Υγείας της 5ης Υγειονομικής Περιφέρειας Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας, ενώ στο λιμάνι των Ωρεών βρίσκεται σε 24ωρη επιχειρησιακή ετοιμότητα πλωτό ασθενοφόρο του Λιμενικού Σώματος.
Κατά την πρόσφατη επίσκεψή μου στη βόρεια Εύβοια είχα την ευκαιρία να δω από κοντά τόσο τα οδικά έργα και τη μεταμόρφωση των τοπικών υποδομών του ΕΣΥ όσο και τις παρεμβάσεις που υλοποιούνται για την αποκατάσταση του φυσικού περιβάλλοντος μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές και την κακοκαιρία Daniel. Είμαστε παρόντες, αντιμετωπίζουμε τα προβλήματα με σχέδιο και αποτελεσματικότητα και στηρίζουμε τις τοπικές κοινωνίες στην πράξη.
Αλλάζω θέμα και περνάω στην επαγγελματική ασφάλιση. Οι νέες ρυθμίσεις που περιλαμβάνονται στο υπό διαβούλευση νομοσχέδιο του Υπουργείου Εργασίας δημιουργούν καλύτερες συνταξιοδοτικές προοπτικές για τους εργαζομένους και ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων, ιδίως των μικρομεσαίων. Πρόκειται για μια κρίσιμη μεταρρύθμιση, καθώς η χώρα μας παραμένει μία από τις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες του ΟΟΣΑ στον τομέα της επαγγελματικής ασφάλισης.
Σήμερα λειτουργούν 27 Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης με σχεδόν 55.000 ασφαλισμένους και μέσο ατομικό λογαριασμό περίπου 10.500 ευρώ. Τα περιουσιακά τους στοιχεία αντιστοιχούν σε λιγότερο από το 1% του ΑΕΠ, όταν στις χώρες του ΟΟΣΑ με ώριμα συστήματα επαγγελματικής ασφάλισης το αντίστοιχο ποσοστό προσεγγίζει το 50%. Γι’ αυτό θεσπίζουμε τα Ανοιχτά Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης, ώστε να αποκτήσουν πρόσβαση και οι μικρότερες επιχειρήσεις και να γίνει ευκολότερη η συνταξιοδοτική αποταμίευση για τους επαγγελματίες. Οι εισφορές θα εκπίπτουν κατά 100% από το φορολογητέο εισόδημα, ενώ καθιερώνεται πλήρης φορητότητα των δικαιωμάτων, ώστε μια αλλαγή εργασίας ή επαγγελματικής κατάστασης να μη συνεπάγεται απώλεια ή αποδυνάμωση όσων έχουν κατοχυρωθεί, αλλά τη μεταφορά τους σε νέο φορέα επαγγελματικής ασφάλισης.
Μέσα στην εβδομάδα ενεργοποιήθηκαν, αμέσως μετά τη νομοθέτησή τους, και τα νέα μέτρα για τη ρύθμιση οφειλών προς την ΑΑΔΕ, τον ΕΦΚΑ και τους χρηματοδοτικούς φορείς, ώστε περισσότεροι πολίτες να μπορούν να διευθετήσουν τις εκκρεμότητές τους και να θωρακίσουν τα περιουσιακά τους στοιχεία. Δίνεται πλέον η δυνατότητα αποπληρωμής σε έως 72 δόσεις για οφειλές προς το Δημόσιο που δημιουργήθηκαν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023, ενώ διευρύνεται η περίμετρος του εξωδικαστικού μηχανισμού ώστε να εντάσσονται και οφειλές από 5.000 ευρώ. Με τις συνεχείς βελτιώσεις στον μηχανισμό προστασίας της κύριας κατοικίας έχουμε φτάσει σήμερα στις 64.406 επιτυχείς ρυθμίσεις, που αντιστοιχούν σε αρχικές οφειλές ύψους 19,67 δισ. ευρώ. Μόνο τον Ιούνιο πραγματοποιήθηκαν 1.800 νέες ρυθμίσεις, με τη συμμετοχή οικονομικά ευάλωτων νοικοκυριών και ατόμων με αναπηρία να ανέρχεται στο 12,5%. Οι συγκεκριμένες ρυθμίσεις αντιστοιχούν συνολικά σε αρχικές οφειλές ύψους 458,6 εκατ. ευρώ.
Θέλω τώρα να σταθώ στη φετινή Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το Κράτος Δικαίου. Η έκθεση επιβεβαιώνει ότι η Ελλάδα προοδεύει σταθερά και μετρήσιμα. Από το 2020 μέχρι σήμερα οι συστάσεις της Επιτροπής έχουν μειωθεί από επτά σε τέσσερις, ενώ για τρίτη συνεχόμενη χρονιά καταγράφεται πρόοδος σε όλες τις συστάσεις του προηγούμενου έτους. Δέκα κράτη-μέλη έχουν φέτος περισσότερες συστάσεις από τη χώρα μας και πέντε κράτη μέλη ίδιο αριθμό συστάσεων με εμάς. Η Ελλάδα επομένως με βάση τα πλέον επίσημα ευρωπαϊκά συγκριτικά δεδομένα δεν είναι μια «δυστοπία» κακών θεσμών και ελλειμματικού κράτους δικαίου, όπως θέλει να την παρουσιάζει η αντιπολίτευση. Αυτά είναι τα αντικειμενικά δεδομένα μιας συγκριτικής ευρωπαϊκής αξιολόγησης που εφαρμόζει τα ίδια κριτήρια για όλους. Και γι’ αυτό έχει μεγαλύτερη αξία από τις ισοπεδωτικές αφηγήσεις που επιμένουν να μηδενίζουν κάθε θετική εξέλιξη.
Αυτό, ασφαλώς, δεν αποτελεί λόγο εφησυχασμού. Αντίθετα, είναι κίνητρο να προχωρήσουμε ακόμη πιο γρήγορα. Η συνταγματική αναθεώρηση που προτείνουμε περιλαμβάνει σημαντικές θεσμικές αλλαγές για την ενίσχυση της ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης, τη θωράκιση της λογοδοσίας, την προστασία των δημοσιογράφων και τη βελτίωση της ποιότητας της νομοθέτησης. Παράλληλα, υλοποιούμε νέες πρωτοβουλίες για την αποτελεσματικότερη καταπολέμηση της διαφθοράς, το ψηφιακό μητρώο υποθέσεων διαφθοράς, την ολοκλήρωση του πλαισίου προστασίας των δημοσιογράφων από καταχρηστικές αγωγές, την ενίσχυση του διαλόγου με τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και τη βελτίωση του πλαισίου διαφάνειας και ελέγχου του lobbying. Στόχος μας είναι η επόμενη έκθεση να περιλαμβάνει ακόμη λιγότερες συστάσεις και, έως το 2030, η Ελλάδα να συγκαταλέγεται στις 20 καλύτερες χώρες του κόσμου στην καταπολέμηση της διαφθοράς και στη λειτουργία ισχυρών, διαφανών και αποτελεσματικών θεσμών. Γιατί μια σύγχρονη ευρωπαϊκή χώρα δεν αρκεί να αναπτύσσεται οικονομικά πρέπει να βελτιώνεται διαρκώς και στην ποιότητα της δημοκρατίας της.
Και επειδή μιλάμε για το Κράτος Δικαίου, κορυφαία αρχή του είναι το τεκμήριο αθωότητας. Δυστυχώς, η κατά τα άλλα «θεσμικά ευαίσθητη» αντιπολίτευση δεν το σεβάστηκε στην περίπτωση των στελεχών της Νέας Δημοκρατίας που ελέγχθηκαν από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία για τον ΟΠΕΚΕΠΕ.
Η αρχειοθέτηση των 9 από τις 13 υποθέσεις αποδεικνύει ότι υπουργοί και βουλευτές της παράταξής μας στοχοποιήθηκαν και διασύρθηκαν για κομματικά οφέλη πριν ακόμη αποφανθεί η Δικαιοσύνη. Το ίδιο τεκμήριο, βέβαια, ισχύει και για τα υπόλοιπα τέσσερα στελέχη, οι υποθέσεις των οποίων θα ελεγχθούν περαιτέρω για πλημμεληματικές πράξεις, με τις ταχείες διαδικασίες που εμείς θεσπίσαμε ώστε να μην υπάρχει καμία σκιά. Ταυτόχρονα, θυμίζω ότι το ξερίζωμα κάθε πρακτικής που οδηγούσε σε κατάχρηση αγροτικών ενισχύσεων αποτελεί σταθερή προτεραιότητά μας. Θυμίζω ότι έχουν ασκηθεί διώξεις σε πάνω από 2.900 φυσικά πρόσωπα που με βάση τις αρχές έλαβαν παράνομες επιδοτήσεις ενώ ήδη έχουν υπάρξει και οι πρώτες καταδικαστικές αποφάσεις.
Στο μέτωπο της καταπολέμησης της οικονομικής εγκληματικότητας, μια ακόμη μεγάλη επιτυχία της Υπηρεσίας Εσωτερικών Υποθέσεων της Ελληνικής Αστυνομίας ήταν η αποκάλυψη μιας γιγαντιαίας απάτης ΦΠΑ μέσω σύνθετου δικτύου εταιρειών σε Ελλάδα, Κύπρο, Τσεχία και Βουλγαρία. Η πολύμηνη έρευνα, σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, οδήγησε στον εντοπισμό κυκλώματος που εμπορευόταν ηλεκτρονικά είδη εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης χωρίς να αποδίδει τον αναλογούντα ΦΠΑ και, ταυτόχρονα, διεκδικούσε επιστροφές φόρου που δεν είχε ποτέ καταβάλει. Η ζημία για τα ελληνικά και ευρωπαϊκά ταμεία υπολογίζεται σε τουλάχιστον 71 εκατ. ευρώ. Οι αρχές προχώρησαν, επίσης, στη δέσμευση κρυπτονομισμάτων και άλλων ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων αξίας περίπου 5,5 εκατ. ευρώ, τη μεγαλύτερη τέτοια δέσμευση που έχει πραγματοποιηθεί ποτέ σε εθνικό επίπεδο, χάρη στην προηγμένη ψηφιακή εγκληματολογική ανάλυση των στελεχών των αρμόδιων υπηρεσιών της Ελληνικής Αστυνομίας.
Περνάω τώρα στην προστασία του φυσικού μας πλούτου. Υπογράφηκε το Προεδρικό Διάταγμα για τη δημιουργία του Θαλάσσιου Πάρκου Νοτίου Αιγαίου στις Νότιες Κυκλάδες και τις επόμενες ημέρες θα ακολουθήσει η αντίστοιχη υπογραφή για το Θαλάσσιο Πάρκο του Ιονίου. Μαζί, δημιουργούν μία από τις μεγαλύτερες προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές στη Μεσόγειο. Η Ελλάδα πετυχαίνει έτσι τους ευρωπαϊκούς στόχους νωρίτερα από το προβλεπόμενο, από τις αρχές του 2027 αντί για το 2030, και μάλιστα σε μεγαλύτερο ποσοστό, προστατεύοντας το 35% αντί για το 30% των θαλάσσιων περιοχών της. Σε συνεργασία με τις τοπικές κοινότητες, τους ντόπιους αλιείς, τους επιστήμονες και διεθνείς εταίρους, θέλουμε αυτά τα πάρκα να γίνουν πραγματικά καταφύγια ζωής, προστατεύοντας τη βιοποικιλότητα και τους θαλάσσιους οικοτόπους μας. Η επιτήρησή τους θα γίνεται με ειδικά σκάφη, ένα από τα οποία, το «Σύρνα», που αποκτήθηκε με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, παραδόθηκε ήδη στον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής, ο οποίος ενισχύεται με 300 μόνιμα στελέχη.
Στο ίδιο πεδίο, έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση μια σημαντική μεταρρύθμιση για την ολιστική διαχείριση των υδάτων. Σήμερα, στη χώρα μας περισσότεροι από 735 διαφορετικοί φορείς διαχειρίζονται ζητήματα ύδρευσης, αποχέτευσης και άρδευσης, με διαφορετικά οικονομικά δεδομένα, διαφορετικές δυνατότητες και άνισο επίπεδο υπηρεσιών. Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος του κατακερματισμού, στην Ιρλανδία οι αντίστοιχες αρμοδιότητες ασκούνται από έναν μόνο κεντρικό φορέα. Το σημερινό μοντέλο οδηγεί σε αλληλοεπικαλύψεις αρμοδιοτήτων, αυξημένο λειτουργικό κόστος και δυσκολία υλοποίησης επενδύσεων σε δίκτυα και υποδομές. Και αυτό, με τη σειρά του, σημαίνει αναποτελεσματική διαχείριση του νερού, απώλειες και σπατάλη, αλλά και αδυναμία διαμόρφωσης ενός ενιαίου εθνικού σχεδιασμού, την ώρα που η λειψυδρία, η κλιματική αλλαγή και οι συνέπειές τους καθιστούν αυτήν την ανάγκη πιο επείγουσα από ποτέ. Με το νομοσχέδιο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, την Εθνική Στρατηγική για τα Ύδατα και τη χρηματοδότηση έργων υποδομής σε ολόκληρη την Ελλάδα, επιδιώκουμε να αλλάξουμε ουσιαστικά προς το καλύτερο την καθημερινότητα εκατομμυρίων συμπολιτών μας, διατηρώντας απολύτως τον δημόσιο χαρακτήρα του νερού.
Τρία χρόνια μετά τη μεγάλη πυρκαγιά στη Δαδιά, βρίσκεται σε εξέλιξη ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα αποκατάστασης των δασικών οικοσυστημάτων και πρόληψης, συνολικού προϋπολογισμού περίπου 86 εκατ. ευρώ. Έχουν ολοκληρωθεί αντιδιαβρωτικές παρεμβάσεις, προχωρούν αντιπλημμυρικά έργα μεγάλης κλίμακας, έχουν πραγματοποιηθεί στοχευμένες αναδασώσεις με τη φύτευση 54.172 φυταρίων και τέθηκε σε λειτουργία το νέο Παρατηρητήριο Αρπακτικών Πτηνών. Παράλληλα, συνεχίζονται οι καθαρισμοί βλάστησης και η συντήρηση αντιπυρικών ζωνών μέσω του προγράμματος Antinero, ενισχύοντας την ανθεκτικότητα ενός οικοσυστήματος μοναδικής αξίας.
Σημαντική είναι και η μεγάλη εθνική παρέμβαση για την αναγέννηση των ιστορικών πανεπιστημιακών υποδομών της χώρας, με την αξιοποίηση της δωρεάς ύψους 160 εκατ. ευρώ από τις τέσσερις συστημικές τράπεζες. Επιλέξαμε η δωρεά να κατευθυνθεί στοχευμένα σε παλαιά και εμβληματικά πανεπιστημιακά κτήρια, εκεί όπου η παρέμβαση θα έχει πραγματικό και διαρκές αποτύπωμα για τους φοιτητές, τους διδάσκοντες, τις πόλεις και το δημόσιο Πανεπιστήμιο. Η κύρια χρηματοδότηση κατευθύνεται στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, ενώ παρεμβάσεις θα γίνουν επίσης στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Την ίδια στιγμή, η Πολιτεία έχει ήδη δρομολογήσει σημαντικές επενδύσεις στα περισσότερα δημόσια Πανεπιστήμια, με την αναβάθμιση υφιστάμενων και τη δημιουργία νέων σύγχρονων φοιτητικών εστιών στη Θεσσαλία, την Κρήτη, τη Δυτική Μακεδονία και την Ανατολική Μακεδονία και Θράκη με ενίσχυση του διδακτικού προσωπικού και με νέα προγράμματα προπτυχιακών και μεταπτυχιακών σπουδών που στοχεύουν στην εξωστρέφεια των ελληνικών Πανεπιστημίων και στην προσέλκυση νέων φοιτητών.
Μια ακόμα ενδιαφέρουσα εξέλιξη έρχεται από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, το πρώτο δημόσιο ΑΕΙ της χώρας που υιοθετεί την ηλεκτρονική διενέργεια εξετάσεων μέσω tablets και ειδικού λογισμικού. Η νέα διαδικασία είναι αδιάβλητη, μειώνει σημαντικά τον χρόνο βαθμολόγησης και ανακοίνωσης των αποτελεσμάτων, περιορίζει τον διοικητικό φόρτο για το διδακτικό προσωπικό και εξοικονομεί χιλιάδες φύλλα χαρτιού. Το σύστημα έχει ήδη αξιοποιηθεί από περισσότερους από 8.000 φοιτητές, σε 27 Τμήματα και 165 προπτυχιακά μαθήματα. Ελπίζω να ακολουθήσουν και άλλα δημόσια Πανεπιστήμια, αξιοποιώντας μια ώριμη πλέον ψηφιακή πρακτική.
Ψηφιακή είναι και η συνέχεια με τη νέα πλατφόρμα «Εύμαιος», που δημιουργήθηκε για να αίρει τα εμπόδια πρόσβασης στον πολιτισμό. Πρόκειται για μια σύγχρονη ψηφιακή πύλη ενημέρωσης για άτομα με αναπηρία, άτομα με χρόνιες ή σπάνιες παθήσεις, ηλικιωμένους και, γενικότερα, για όλους τους εμποδιζόμενους συμπολίτες μας. Η πλατφόρμα παρέχει στα ελληνικά και στα αγγλικά αξιόπιστη και αναλυτική πληροφόρηση για τις συνθήκες πρόσβασης και τις διαθέσιμες υποδομές, διευκολύνοντας τον προγραμματισμό της επίσκεψης των ατόμων με αναπηρία. Μέχρι στιγμής έχουν καταγραφεί 120 αρχαιολογικοί χώροι, μουσεία και πολιτιστικά σημεία ενδιαφέροντος σε όλη τη χώρα, με την προσβασιμότητά τους πιστοποιημένη από ειδικά εκπαιδευμένους επιθεωρητές.
Αυξάνονται, παράλληλα, τα ψηφιακά έγγραφα και οι υπηρεσίες που έχουν στη διάθεσή τους οι πολίτες στο GovgrWallet. Η 13η κατά σειρά προσθήκη είναι το ελληνικό διαβατήριο, το οποίο είναι πλέον διαθέσιμο στην εφαρμογή για ταυτοποίηση και ως ταξιδιωτικό έγγραφο εντός της ελληνικής επικράτειας. Χρειάζεται απλώς η ενημέρωση της εφαρμογής σε συσκευές Android και iOS.
Θέλω επίσης να αναφερθώ στην ασφάλεια των αθλητικών εγκαταστάσεων. Ολοκληρώθηκε σε χρόνο ρεκόρ ο αντισεισμικός έλεγχος σε 2.500 αθλητικά συγκροτήματα σε ολόκληρη τη χώρα από εκπαιδευμένους και πιστοποιημένους μηχανικούς, ενώ θα ακολουθήσουν επιτόπιες αυτοψίες σε περίπου 1.000 ακόμα. Η αντισεισμική θωράκιση χρηματοδοτείται με 15,5 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης. Για πρώτη φορά η Πολιτεία ελέγχει τις αθλητικές υποδομές συστηματικά, οργανωμένα και με ενιαία επιστημονική μεθοδολογία, στο πλαίσιο της υποχρέωσης που θεσπίσαμε για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας και με αποκλειστικό γνώμονα την προστασία αθλητών, θεατών και εργαζομένων. Προβλέπονται, επίσης, ρητά θέσεις για άτομα με αναπηρία ανάλογα με τη χωρητικότητα κάθε εγκατάστασης. Με μία φράση: προσωρινές άδειες λειτουργίας δεν θα χορηγούνται όταν δεν πληρούνται όλες οι προϋποθέσεις ασφάλειας.
Στη Λέσβο, τέσσερα ολοκληρωμένα έργα πολιτισμού αποδόθηκαν στους πολίτες και τους επισκέπτες: ο βόρειος περίβολος του Κάστρου Μυτιλήνης, οι στέγες και οι τρούλοι του Ιερού Ναού Αγίου Θεράποντα, το εκσυγχρονισμένο Μουσείο Ρητίνης και ο αποκατεστημένος μεσαιωνικός Πύργος των Γατελούζων στο Αμπελικό. Έργα που διασώθηκαν και απέκτησαν ξανά ζωή με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Είναι παρεμβάσεις που εντάσσονται στην Πολιτιστική Χάρτα Ανάπτυξης και Ευημερίας και αντιμετωπίζουν την πολιτιστική κληρονομιά όχι ως στατικό αποτύπωμα του παρελθόντος, αλλά ως ζωντανό πυλώνα ταυτότητας, συνοχής και βιώσιμης ανάπτυξης.
Κλείνω τη σημερινή ανασκόπηση με ένα πρόσωπο που αγαπήθηκε από ολόκληρη την Ελλάδα. Με συγκίνηση αποχαιρέτισα και εγώ τη Μάρω Κοντού, μια σπουδαία κυρία της «Χρυσής Εποχής» του ελληνικού κινηματογράφου και του θεάτρου, που υπηρέτησε την Τέχνη αλλά και τα κοινά, έχοντας διατελέσει βουλευτής της παράταξής μας και δημοτική σύμβουλος Αθηναίων. Θα τη θυμόμαστε όλοι με σεβασμό, τρυφερότητα και αγάπη.
Κρατάμε όσα έγιναν αυτήν την εβδομάδα, γνωρίζουμε καλά πόσα ακόμα πρέπει να γίνουν και συνεχίζουμε τη δουλειά, με σχέδιο, συνέπεια και χωρίς εφησυχασμό. Καλή συνέχεια στη μέρα σας!








Σάββατο 18 Ιουλίου 2026

Ενιαίος Φορέας Κοινωνικής Εξαπάτησης = 85.000 ενστάσεις + 65.000 αιτήσεις για χορήγηση μερισμάτων και επικουρικών + 24.000 καθυστερήσεις, για χορήγηση συντάξεων = 174.100 ΕΜΠΑΙΓΜΟΙ


 

Παρά τη μείωση των εκκρεμών αιτήσεων για κύριες συντάξεις, ο ΕΦΚΑ εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σημαντικές καθυστερήσεις σε άλλες κατηγορίες υποθέσεων. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, 85.000 ενστάσεις, 65.000 αιτήσεις για τα μερίσματα και τις επικουρικές συντάξεις και περισσότερες από 24.000 υποθέσεις ασφαλισμένων με χρόνο ασφάλισης στην Ελλάδα και το εξωτερικό παραμένουν ανοιχτές, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις η αναμονή φτάνει ακόμη και τα τέσσερα χρόνια.

Ειδικότερα, περίπου 85.000 ενστάσεις παραμένουν σε εκκρεμότητα, καθώς αφορούν συνταξιοδοτικές αποφάσεις με λάθη ή ελλιπή καταγραφή του ασφαλιστικού βίου, γεγονός που οδηγεί σε χαμηλότερες συντάξεις από τις αναμενόμενες. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μάλιστα, έχουν καταβληθεί υψηλότερα ποσά, τα οποία οι δικαιούχοι καλούνται να επιστρέψουν μετά την ολοκλήρωση του επανυπολογισμού.

Παράλληλα, περίπου 65.000 αιτήσεις επικουρικής σύνταξης παραμένουν αδιεκπεραίωτες, με τον χρόνο αναμονής να φτάνει ακόμη και τα τρία ή τέσσερα χρόνια, καθώς η έκδοσή τους δεν αποτελεί άμεση προτεραιότητα των υπηρεσιών.

Καθυστερήσεις καταγράφονται και στις υποθέσεις ασφαλισμένων με χρόνο ασφάλισης στην Ελλάδα και το εξωτερικό, οι οποίες υπολογίζονται σε περισσότερες από 24.000. Πολλοί από τους δικαιούχους λαμβάνουν μόνο το τμήμα της σύνταξης που αντιστοιχεί στην αλλοδαπή, ενώ η απονομή της ελληνικής σύνταξης παραμένει σε εκκρεμότητα μέχρι να ολοκληρωθεί η εξέταση του φακέλου τους.

Την ίδια ώρα, οι εκκρεμείς αιτήσεις για κύρια σύνταξη υπολογίζονται σε περίπου 35.000, αριθμός σημαντικά μειωμένος σε σχέση με προηγούμενα χρόνια. Ωστόσο, οι καθυστερήσεις στις υπόλοιπες κατηγορίες συνταξιοδοτικών υποθέσεων εξακολουθούν να επηρεάζουν χιλιάδες ασφαλισμένους που αναμένουν την οριστική διευθέτηση των φακέλων τους.

Ελεγκτικό Συνέδριο στην Κυβέρνηση: - «Ελλείμματα και παράτυπες ενέργειες!!» - «Διαπιστώθηκαν περιπτώσεις μη νόμιμων πληρωμών!!»


 

Ύπαρξη ελλειμμάτων, για την αποκατάσταση των οποίων θα ξεκινήσει άμεσα η διαδικασία αναζήτησης των σχετικών χρηματικών ποσών από τους υπευθύνους, εντόπισε το Ελεγκτικό Συνέδριο μετά από έλεγχο στον ΕΛΕΓΕΠ (Ειδικός Λογαριασμός Εγγυήσεων Γεωργικών Προϊόντων) για το οικονομικό έτος 2023. Το Ελεγκτικό Συνέδριο συνέταξε σχετική έκθεση κατασταλτικού ελέγχου.

Σύμφωνα με την έκθεση «βασικό συμπέρασμα του ελέγχου ΕΛΕΓΕΠ για το οικονομικό έτος 2023 είναι ότι υπήρξαν σημαντικές αδυναμίες και ελλείψεις στο σύστημα εσωτερικού ελέγχου και τις διαδικασίες ελέγχων και πληρωμών του πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ, εξαιτίας κυρίως: 

α. Αδυναμιών αποτελεσματικής λειτουργίας του πληροφοριακού συστήματος, κατά τη διαδικασία μετάβασης σ΄ ένα νέο ενιαίο πληροφοριακό σύστημα, 

β. Αδυναμιών και λαθών κατά τη διαδικασία υπολογισμού δικαιούμενων ποσών ενίσχυσης, 

γ. Ελλείψεων επαρκών ασφαλιστικών δικλίδων στο σύστημα ελέγχων για την επαλήθευση των κριτηρίων επιλεξιμότητας των δικαιούχων».

Παράλληλα, αναφέρεται στην έκθεση ότι «διενεργήθηκε λανθασμένη πληρωμή σε δικαιούχους συνολικού ύψους 52 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων 9 εκατ. ευρώ αφορούν στο καθεστώς Πράσινης Ενίσχυσης, λόγω υπολογισμού των δικαιούμενων ποσών ενίσχυσης με βάση τα δικαιώματα των αιτούντων παραγωγών προηγούμενου οικονομικού έτους», ενώ «διαπιστώθηκαν περιπτώσεις παράτυπων – μη νόμιμων πληρωμών βάσει των οποίων θα ακολουθήσει διαδικασία ανάκτησης».

Συγκεκριμένα, σε ανακοίνωσή του, το Ελεγκτικό Συνέδριο, αναφέρει:

«Στις 13 Ιουλίου 2026 κοινοποιήθηκε, στον Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης, τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, τον Υπουργό Δικαιοσύνης και τον Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.), η έκθεση κατασταλτικού ελέγχου της οικονομικής διαχείρισης του Ειδικού Λογαριασμού Εγγυήσεων Γεωργικών Προϊόντων (Ε.Λ.Ε.ΓΕ.Π.) οικονομικού έτους 2023, (περίοδος 16.10.2022 – 15.10.2023) που εκπονήθηκε από την 2η Υπηρεσία Επιτρόπου Αγροτικής Ανάπτυξης του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Ο Ε.Λ.Ε.ΓΕ.Π. είναι ειδικός λογαριασμός του Δημοσίου και τηρείται στην Τράπεζα της Ελλάδος με διαχειριστή τον εκάστοτε Οργανισμό Πληρωμών και το έτος 2023 χρηματοδοτήθηκε κυρίως από ενωσιακούς πόρους ύψους περίπου 3,4 δισ. ευρώ που αφορούσε σε 104 διαφορετικά μέτρα – καθεστώτα και περίπου 652.000 Έλληνες δικαιούχους, στο πλαίσιο εφαρμογής της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής (CAP).

Κατά το επίμαχο έτος ελέγχθηκαν 

α) οι εν γένει οικονομικές καταστάσεις Ε.Λ.Ε.ΓΕ.Π., οικονομικού έτους 2023, στις οποίες αποτυπώνεται η εκτέλεση του αντίστοιχου προϋπολογισμού του, ως προς την νομιμότητα, κανονικότητα και αξιοπιστία τους 

β) οι ενισχύσεις που χορηγήθηκαν το ίδιο έτος στους δικαιούχους του καθεστώτος Πράσινης Ενίσχυσης και του Προγράμματος Μελιού δειγματοληπτικά με βάση την στατιστική δειγματοληψία 

γ) το μέτρο «Αποκατάσταση ζημιών σε δάση εξαιτίας δασικών πυρκαγιών, φυσικών καταστροφών και καταστροφικών συμβάντων», ως προς την αποτελεσματικότητα της εφαρμογής του, δ) οι διαφωνίες μεταξύ του διοικητή του Οργανισμού Πληρωμών και της αρμόδιας Αρχής Πληρωμής αυτού (άρθρο 26 του ν. 4270/2014), ως προς τη νομιμότητά τους και ε) τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου, ως προς την αποτελεσματικότητά τους και την αξιοπιστία τους.

Οι διαπιστώσεις του ελέγχου αφορούν σε συστημικές παθογένειες του Οργανισμού Πληρωμών, για την αποτροπή των οποίων διατυπώνονται επιμέρους συστάσεις, καθώς και στην ύπαρξη ελλειμμάτων, για την αποκατάσταση των οποίων, θα εκκινήσει άμεσα η διαδικασία αναζήτησης των σχετικών χρηματικών ποσών από τους δημοσιονομικώς υπευθύνους.

Τέλος, επισημαίνεται ότι αναμένεται η έκθεση των προκαταρκτικών ευρημάτων ελέγχου της οικονομικής διαχείρισης του Ε.Λ.Ε.ΓΕ.Π. για το οικονομικό έτος 2024 καθώς και, ενόψει των μεταβολών στον Οργανισμό Πληρωμών και της αναμενόμενης ομαλοποίησης του συστήματος πληρωμών, η έγκριση από το αρμόδιο Τμήμα του Δικαστηρίου της διενέργειας δειγματοληπτικού ελέγχου της οικονομικής διαχείρισης του Ε.Λ.Ε.ΓΕ.Π., οικονομικού έτους 2025».

Κυβέρνηση για τα αναδρομικά: - "ΔΕΝ υπάρχει κανένα θέμα παραγραφής!!" - "Ο Πρωθυπουργός θα ανακοινώσει τον τρόπο και τον χρόνο" - "Δεν χρειάζονται οι αγωγές!!"


 

18 ΙΟΥΛΙΟΥ 2020
 

Την επόμενη εβδομάδα ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης θα ανακοινώσει τον τρόπο και τον χρόνο καταβολής των αναδρομικών των συνταξιούχων, δήλωσε στον ΣΚΑΙ ο κυβερνητικός εκπρόσωπος . 

Ο κ. Πέτσας τόνισε με έμφαση ότι η κυβέρνηση σέβεται τις αποφάσεις των δικαστηρίων και μελετά το συνολικό κόστος.

"Κανείς δεν πρέπει να προσφύγει και να προσπαθεί μέσω δικηγόρων να πάρει τα χρήματά του. Θα περιμένει λίγες ημέρες. Είναι θέμα λίγων ημερών να ανακοινώσουμε τις αποφάσεις μας" 

"Πρέπει να μελετηθεί η απόφαση, μελετάμε το συνολικό κόστος το οποίο θα επιφέρει στο δημόσιο ταμείο, συνυπολογίζουμε τις οικονομικές εξελίξεις και την επόμενη εβδομάδα με τον οποίο θα προχωρήσουμε στην καταβολή των αναδρομικών". 

"Επομένως είναι μια απόφαση του πρωθυπουργού ο οποίος θα αναδείξει αυτό που λέμε τώρα, δηλαδή ότι θα υπάρξει μια πολιτική, μια οριζόντια λύση. Δεν χρειάζεται κανείς να προσφεύγει και γιατί δεν υπάρχει κανένα θέμα παραγραφής και γιατί θα δοθεί αυτή η οριζόντια πολιτική λύση" 

ΚΚΕ: - «Καλύτερα ένας αθώος νεκρός, παρά ένας προδότης που παραμένει ζωντανός!!» - «Όποτε αμφιβάλλεις, απλά σκότωνε!!» - «Έτσι κάνει το κόμμα του "ανθρωπισμού!!"»


 

Το ΚΚΕ δεν άφηνε ποτέ τις αμφιβολίες να μπουν εμπόδιο στον δρόμο του. Οποτε αμφέβαλλε, απλά σκότωνε

Από τον
Παναγιώτη Λιάκο
Η πρώην γ.γ. του ΚΚΕ Αλέκα Παπαρήγα ισχυρίστηκε ότι το ΚΚΕ δεν σκότωνε Έλληνες την περίοδο της Κατοχής.
Η Ιστορία έχει διαφορετική άποψη από εκείνην. Διαβάζουμε στο βιβλίο του Γιάννη Βούλτεψη* (1923-2010) που τιτλοφορείται «Συναγωνιστής Ακέλας» (Β΄ έκδοση - συμπληρωμένη, Αθήνα: 1997, εκδόσεις Αλκυών, σελ. 141): «Γενάρης - Φλεβάρης 1944. Χιόνι, χιόνι, χιόνι. Χειμώνας βαρύς.
Στον Αη Βλάση εδρεύει τώρα το I Τάγμα του 2/39 Συντάγματος. Διοικητής, ο Κώστας Παπαγεωργίου. Καπετάνιος, ο Κώστας Αυγούλης. Επιτελής ο Κωταντούλας. «Εδα»**, ο Ηλίας Παπαγεωργίου (Ανταίος). Ο Λόχος Μηχανημάτων έχει διασπαρεί σε διάφορα τμήματα και μερικά πολυβόλα, που έμειναν στον Αη Βλάση, εντάχθηκαν στο Τάγμα.
Τότε από πολιτικός έγινα καπετάνιος. Όχι για πολύ.
Εδώ βρίσκεται και η Διοίκηση του Συντάγματος. Ο Αναργύρου έχει φύγει, δεν ξέρω για πού. Τώρα διοικητής είναι ο Συνταγματάρχης Κουκουδέας.
Επιασαν κάποιον που έφτασε ως εδώ από το Αγρίνιο. Δεν μπορεί να δικαιολογήσει την παρουσία του. Ο Κουκουδέας λέει, με την ήρεμη, χαμηλή φωνή του:
- Καλύτερα ένας αθώος νεκρός παρά ένας προδότης που γυρίζει ζωντανός στο Αγρίνιο».
Ο συγγραφέας ύστερα από αυτή την αναφορά δεν κάνει καμία μνεία για το τι απέγινε με αυτόν που δεν μπόρεσε να δικαιολογήσει την παρουσία του στην περιοχή όπου βρέθηκαν οι Ελασίτες.
Αυτή η σιωπή δεν σημαίνει τίποτε άλλο παρά τον θάνατο του άμοιρου αυτού ανθρώπου.
Το κόμμα του «ανθρωπισμού» δεν θέλει να μένει με την αμφιβολία. Δολοφονεί…
*Ο Γιάννης Βούλτεψης ήταν δημοσιογράφος και συγγραφέας.
Τον Ιούλιο του 1943 κατατάχθηκε στον ΕΛΑΣ με το ψευδώνυμο «Ακέλας».
Πήρε μέρος στα Δεκεμβριανά με το μέρος του ΚΚΕ.
Για τη δράση του φυλακίστηκε και εξορίστηκε στη Μακρόνησο. Εργάστηκε στον ημερήσιο και τον περιοδικό Τύπο.
Από το 1984 και ως το 1993 διατέλεσε διευθυντής του Γραφείου Τύπου της Νέας Δημοκρατίας
**Το αρκτικόλεξο «ΕΔΑ» σήμαινε Επιτροπή Διαφώτισης Ανταρτών.
Οι «Εδα» ουσιαστικά ήταν οι κομματικοί κομισάριοι, που συνδιοικούσαν με τη στρατιωτική ηγεσία τις μονάδες των Ελασιτών.

Τα "Ιουλιανά" του 1965 και η "Αποστασία" Μητσοτάκη - Το σχέδιο εκτροπής από την ομαλότητα, "Περικλής" - Η πρώτη Κυβέρνηση "Αποστατών"


 

Στις 15 Ιουλίου 1965 ο λαοπρόβλητος πρωθυπουργός Γεώργιος Παπανδρέου εξαναγκάστηκε σε παραίτηση από τον νεαρό βασιλιά Κωνσταντίνο, επειδή θέλησε να αναλάβει ο ίδιος το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, αντί του Πέτρου Γαρουφαλιά, εκλεκτού του Παλατιού. Την ίδια ημέρα ορκίστηκε κυβέρνηση από αποσχισθέντα στελέχη του κόμματός του, της Ένωσης Κέντρου, που έμειναν στην ιστορία ως «Αποστάτες». Ακολούθησε μία περίοδος έντονης πολιτικής ανωμαλίας («Αποστασία»), που οδήγησε τελικά στο πραξικόπημα της 21ης Απριλίου 1967.

Ο Δρόμος προς την Αποστασία

Στις 16 Φεβρουαρίου 1964 ο Γεώργιος Παπανδρέου και η Ένωση Κέντρου κατήγαγαν εκλογικό θρίαμβο, λαμβάνοντας το 52,8% των ψήφων και μία άνετη πλειοψηφία 171 εδρών στη νέα Βουλή. Η νέα κυβέρνηση που προέκυψε έφερε τη σφραγίδα του πρωθυπουργού, ο οποίος προσπάθησε να τηρήσει, όχι τόσο επιτυχημένα, τις εσωκομματικές ισορροπίες. Ήταν ένα εγχείρημα αρκετά δύσκολο, διότι η Ένωση Κέντρου ήταν ένας κομματικός σχηματισμός χωρίς ιδιαίτερη ιδεολογική συνοχή. Περιλάμβανε στις τάξεις του από φιλοβασιλικούς δεξιούς και σκληρούς αντικομουνιστές έως δημοκρατικούς σοσιαλιστές.

Στο Υπουργείο Προεδρίας τοποθετήθηκε ο Ανδρέας Παπανδρέου, κόκκινο πανί για το Παλάτι και τη Δεξιά, στο Υπουργείο Οικονομικών ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, πολιτικός με ηγετικές φιλοδοξίες και ιδιαίτερες ικανότητες στο παρασκήνιο και στο Υπουργείο Εθνικής Αμύνης ο Πέτρος Γαρουφαλιάς, φίλος μεν του πρωθυπουργού, αλλά κυρίως πολιτικός με στενές σχέσεις με το Παλάτι. Εκτός κυβερνητικού σχήματος έμειναν στελέχη της αριστερής πτέρυγας του κόμματος, όπως ο Ηλίας Τσιριμώκος και ο Σάββας Παπαπολίτης.

Η έλλειψη συνοχής στο κυβερνητικό στρατόπεδο φάνηκε πολύ γρήγορα. Στην ψηφοφορία για την ανάδειξη προέδρου της Βουλής, ο κυβερνητικός υποψήφιος Γεώργιος Αθανασιάδης - Νόβας καταψηφίστηκε και χρειάστηκε δεύτερη ψηφοφορία για να εκλεγεί (19 Φεβρουαρίου 1965). Τότε ήταν που ο Γεώργιος Παπανδρέου εκστόμισε την περίφημη φράση του «Οι θριαμβευταί της 16ης Φεβρουαρίου εγίναμεν η χλεύη των ηττημένων». Ο πρωθυπουργός χαρακτήρισε ως «οργανωτές της συνωμοσίας» τον Ηλία Τσιριμώκο και τον Σάββα Παπαπολίτη και ανακοίνωσε τη διαγραφή τους. Σύντομα, όμως, αναγκάστηκε να ανακαλέσει την απόφασή του. Τελικά, η κυβέρνηση Παπανδρέου θα λάβει ψήφο εμπιστοσύνης στις 5 Απριλίου 1964


Από τις πρώτες μέρες της ανόδου της στην εξουσία, η κυβέρνηση Παπανδρέου θέλησε να καταθέσει το στίγμα της, παρουσιάζοντας ένα φιλολαϊκό πρόσωπο και επιδιώκοντας να ξηλώσει το μετεμφυλιακό κράτος της Δεξιάς, με σειρά μέτρων που οδηγούσαν στην αποδυνάμωση των μηχανισμών του. Σε ό,τι αφορά τον τερματισμό του εμφυλιοπολεμικού κλίματος, η κυβέρνηση προχώρησε στην απελευθέρωση κομμουνιστών κρατουμένων, στην κατάργηση θεσμών αστυνόμευσης των πολιτικών απόψεων και στην ελεύθερη και ανεμπόδιστη δράση των συνδικαλιστικών οργανώσεων. Όμως, με τις περιορισμένες αλλαγές που πραγματοποίησε στην ηγεσία του στρατεύματος τον Απρίλιο του 1964, φάνηκε να αναγνωρίζει το προβάδισμα των Ανακτόρων στο νευραλγικό αυτό τομέα του κρατικού μηχανισμού.

Οι δημοτικές εκλογές της 5ης Ιουλίου θα επιβεβαιώσουν την εκλογική καθίζηση της ΕΡΕ και την άνοδο των δυνάμεων της ΕΚ και της ΕΔΑ. Όλο αυτό το διάστημα ο Γεώργιος Παπανδρέου είχε να αντιμετωπίσει και πιέσεις από το εξωτερικό για τη λύση του Κυπριακού, ιδιαίτερα από την Ουάσιγκτον.

Στο εσωτερικό της Ένωσης Κέντρου, η κόντρα Μητσοτάκη - Α. Παπανδρέου βάθυνε ακόμη περισσότερο, όταν στις αρχές Νοεμβρίου η εφημερίδα «Ελευθερία», που στην περίοδο του «Ανένδοτου» ήταν η πιο πιστή στον Γεώργιο Παπανδρέου και στην πολιτική του γραμμή, εξαπολύει μία άνευ προηγουμένου επίθεση στον πρωθυπουργό. Τον κατηγορεί ότι «διοικεί δικτατορικώς την Ένωσιν Κέντρου» και ότι «κατήργησε την κοινοβουλευτικήν ομάδα και το υπουργικόν συμβούλιον». Ο εκδότης της εφημερίδας, Πάνος Κόκκας, έχει στενούς δεσμούς με τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, ο οποίος δεν κρύβει τις φιλοδοξίες του να διαδεχτεί τον Παπανδρέου στην ηγεσία του κόμματος, ενώ του προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία η ραγδαία άνοδος και ακτινοβολία του Ανδρέα Παπανδρέου.














Ανδρέας Παπανδρέου - Κωνσταντίνος Μητσοτάκης

Το ανερχόμενο πολιτικό άστρο του Ανδρέα Παπανδρέου ανησυχεί, όχι μόνο τον Μητσοτάκη και τη Δεξιά, αλλά και τους Αμερικανούς, που βλέπουν ότι αμφισβητεί την πρωτοκαθεδρία τους στην Ελλάδα. Στις 15 Νοεμβρίου ο Ανδρέας Παπανδρέου υποβάλλει την παραίτησή του από την κυβέρνηση, λόγω διαφωνιών με τον πατέρα του, αλλά και των κατηγοριών μερίδας του Τύπου για χαριστικές αναθέσεις μελετών δημοσίων έργων. Στις εναντίον του επιθέσεις πρωτοστατεί η εφημερίδα «Ημέρα» του Τζώρτζη Αθανασιάδη και «Ελευθερία» του Πάνου Κόκκα, που διατηρεί φιλικούς δεσμούς με τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη.

Οι βαθιές αντιθέσεις στους κόλπους της Ένωσης Κέντρου εκδηλώνονται για μία ακόμη φορά τον Ιανουάριο του 1966, όταν ο Γεώργιος Παπανδρέου έχει να αντιμετωπίσει νέα ανταρσία από βουλευτές του κόμματος του, που θα λήξει σύντομα. Ο Γεώργιος Παπανδρέου περνά στην αντεπίθεση και στις 23 Φεβρουαρίου 1965 αποκαλύπτει στη Βουλή το σχέδιο εκτροπής από την ομαλότητα με την επωνυμία «Περικλής».

Η Δεξιά δεν αφήνει την πρόκληση να πάει χαμένη και στα μέσα Μαΐου μέσω φιλικών της εφημερίδων ξεσκεπάζει μία οργάνωση στους κόλπους του στρατεύματος με την επωνυμία ΑΣΠΙΔΑ και αρχηγό τον Ανδρέα Παπανδρέου. Την ίδια περίοδο, ένας αντισυνταγματάρχης σε μονάδα πυροβολικού στον Έβρο, ονόματι Γεώργιος Παπαδόπουλος (ο μετέπειτα δικτάτορας), καταγγέλλει κομμουνιστική συνωμοσία στη μονάδα του. Η εφημερίδα «Ελευθερία» εξακολουθεί να πρωτοστατεί στις επιθέσεις κατά του Γεωργίου Παπανδρέου και ο αντιπολιτευόμενος Τύπος κάνει λόγο για ακυβερνησία.

Εν τω μεταξύ, από τον Απρίλιο του 1965 ο Ανδρέας Παπανδρέου έχει επανέλθει στην κυβέρνηση του πατέρα του μετά βαίων και κλάδων, ως αναπληρωτής Υπουργός Συντονισμού. Όλο αυτό το διάστημα που ήταν εκτός της κυβέρνησης φρόντισε να οικοδομήσει το ηγετικό του προφίλ, με περιοδείες σε όλη τη χώρα και να αναδειχθεί ως ο αδιαμφισβήτητος ηγέτης της αριστερής πτέρυγας της Ενώσεως Κέντρου.

Ιουλιανά - Αποστασία

Η πρώτη Κυβέρνηση «Αποστατών», του Ιωάννη Αθανασιάδη - Νόβα
Η πρώτη Κυβέρνηση «Αποστατών», του Ιωάννη Αθανασιάδη - Νόβα
Η πρώτη Κυβέρνηση "Αποστατών", του Ιωάννη Αθανασιάδη - Νόβα

Από την πρώτη ημέρα του Ιουλίου του 1965 η χώρα θα εισέλθει στον αστερισμό της πιο μεγάλης πολιτικής και θεσμικής κρίσης στη μετεμφυλιοπολεμική της ιστορία. Το έναυσμα θα δώσει ο πρωθυπουργός, Γεώργιος Παπανδρέου, που θα ζητήσει την παραίτηση του Υπουργού Εθνικής Αμύνης, Πέτρου Γαρουφαλιά, προκειμένου να αναλάβει ο ίδιος το κρίσιμο αυτό υπουργείο. Ο εκλεκτός τού Παλατιού αρνείται και δηλώνει απροκάλυπτα ότι θα το πράξει μόνο αν του το ζητήσει ο βασιλιάς! Ως αιτιολογία προβάλλει ότι ο Παπανδρέου δεν πρέπει να αναλάβει το Υπουργείο, επειδή εκκρεμεί η υπόθεση ΑΣΠΙΔΑ, στην οποία είναι μπλεγμένος ο γιος του, Ανδρέας.

Ο 25χρονος βασιλιάς Κωνσταντίνος, που βρίσκεται στην Κέρκυρα, αναμένοντας τη γέννηση του πρώτου του παιδιού (της πριγκίπισσας Αλεξίας), αρνείται να υπογράψει το διάταγμα αντικατατάστασης του Γαρουφαλιά. Οι δύο άνδρες είχαν να συναντηθούν από τις 5 Μαρτίου 1965 και η σχέση τους δεν ήταν η καλύτερη δυνατή. Στις 7 Ιουλίου ο Κωνσταντίνος αποστέλλει επιστολή προς τον πρωθυπουργό και τον κατηγορεί ότι «ενισχύει και υποθάλπει […] συνωμοσία μοναδικόν σκοπόν έχουσα την ανατροπήν του Συντάγματος και την επιβολήν δικτατορίας ελεεινής μορφής...». Ο πρωθυπουργός τού απαντά δύο ημέρες αργότερα με επιστολή και του τονίζει: «Εις την λαοπρόβλητον κυβέρνησιν ανήκει η πλήρης εξουσία εις όλους τους τομείς του κράτους. Δεν αποτελεί το Υπουργείον Εθνικής Αμύνης στεγανόν διαμέρισμα εξαιρούμενον της εξουσίας της κυβερνήσεως».














Ο Π. Γαρουφαλιάς με τον Βασιλιά Κωνσταντίνο



Ο Γεώργιος Παπανδρέου θα λάβει τη δεύτερη επιστολή του βασιλιά στις 10 Ιουλίου, όταν βρίσκεται στην Κέρκυρα για να συγχαρεί τον Κωνσταντίνο για τη νεογέννητη κόρη του Αλεξία. Ο ανώτατος άρχοντας του επισημαίνει ότι «επιδιώκει τη δημιουργία συνταγματικού θέματος εκ του μη όντος» και επιμένει στην απόφασή του να μην υπογράψει το διάταγμα αντικατάστασης του Γαρουφαλιά. Την επομένη, οι δύο άνδρες θα συναντηθούν στην Κέρκυρα για πρώτη φορά μετά τις 5 Μαρτίου και από τις δηλώσεις του Γεωργίου Παπανδρέου διαφαίνεται ότι η κρίση στις σχέσεις τους τείνει να ξεπεραστεί.

Στις 12 Ιουλίου ο Παπανδρέου συγκαλεί το Υπουργικό Συμβούλιο και όλοι οι παριστάμενοι συμφωνούν ότι ο Γαρουφαλιάς που είναι απών, θα πρέπει να διαγραφεί από το κόμμα. Την επομένη ο Γαρουφαλιάς διαγράφεται από την κοινοβουλευτική ομάδα της Ένωσης Κέντρου, αλλά αρνείται και πάλι να εγκαταλείψει το Υπουργείο Εθνικής Αμύνης.

Το βράδι της 14ης Ιουλίου παραδίδεται στον Γεώργιο Παπανδρέου η τρίτη βασιλική επιστολή, με την οποία του επισημαίνεται να μην επιμείνει στην παραίτησή του Γαρουφαλιά. Ηγετικά στελέχη της Ένωσης Κέντρου (Μητσοτάκης, Τσιριμώκος, Αλλαμανής, Μπακατσέλος κ.ά.) ανεβαίνουν στο Καστρί και του ζητούν να μην σπρώξει τα πράγματα στο δρόμο της ρήξης με το στέμμα. Ο ίδιος θα απαντήσει στον βασιλιά με δεύτερη επιστολή, επισημαίνοντάς του ότι δεν μπορεί να είναι «πρωθυπουργός υπό απαγόρευση», προαναγγέλλοντας κατά κάποιο τρόπο την παραίτησή του.

Την επομένη βασιλιάς και πρωθυπουργός θα συναντηθούν στα ανάκτορα. Θα ακολουθήσει ο παρακάτω διάλογος, όπως θα αποτυπωθεί στις εφημερίδες της εποχής:

Παπανδρέου: «Μεγαλειότατε αύριον θα σας υποβάλλω εγγράφως την παραίτησίν μου.»
Κωνσταντίνος: «Άκουσα τα περί παραιτήσεώς σας και τα λαμβάνω υπ’ όψιν μου.»
Παπανδρέου: «Αντιλαμβάνομαι τον λόγον δια τον οποίον επείγεσθε δια την παραίτησιν.»
Βασιλιάς: «Είναι δεδομένη η παραίτησις».
Παπανδρέου: «Καταλαβαίνω τις έχετε κατά νουν, Μεγαλειότατε.»
























Ο Κωνσταντίνος αρκέστηκε στην προφορική παραίτηση του Παπανδρέου και δεν περίμενε να του υποβληθεί εγγράφως. Λίγες ώρες αργότερα ορκίστηκε ενώπιόν του το πρώτο κλιμάκιο της κυβέρνησης των «Αποστατών», όπως ονομάστηκαν, υπό τον πρόεδρο της Βουλής, Ιωάννη Αθανασιάδη - Νόβα (Πρώτη Κυβέρνηση των «Αποστατών»).

Την επομένη χιλιάδες Αθηναίοι κατέβηκαν στους δρόμους για διαμαρτυρηθούν για το «βασιλικό πραξικόπημα». Συγκρούστηκαν με την αστυνομία, η οποία τους αντιμετώπισε με γκλομπς και δακρυγόνα. Στις 19 Ιουλίου θα γίνει η πιο εντυπωσιακή διαδήλωση υπέρ της Δημοκρατίας. Ο Γεώργιος Παπανδρέου, επικεφαλής μιας πομπής από 200 και πλέον αυτοκίνητα, στολισμένα με σήματα της Ένωσης Κέντρου, φοινικόκλαδα και φωτογραφίες, κατέβηκε από το Καστρί προς την Αθήνα εν μέσω του παραληρούντος πλήθους. Στο συλλαλητήριο της 21ης Ιουλίου, που μετέβαλε το κέντρο της Αθήνας σε πεδίο συγκρούσεων ανάμεσα σε διαδηλωτές και την Αστυνομία, θα χάσει τη ζωή του ο 22χρονος φοιτητής Σωτήρης Πέτρουλας, στέλεχος της Αριστεράς.

Μέσα σε αυτό το κλίμα, η κυβέρνηση Νόβα, βαλλόμενη πανταχόθεν, δεν θα λάβει ψήφο εμπιστοσύνης από τη Βουλή και θα υποβάλλει την παραίτησή της στις 5 Αυγούστου. Τα δύο μεγάλα κόμματα ΕΚ και ΕΡΕ ζητούν από τον βασιλιά εκλογές, αλλά αυτός δίνει διερευνητική εντολή στο ηγετικό στέλεχος της Ένωσης Κέντρου, Στέφανο Στεφανόπουλο, ο οποίος θα την καταθέσει λίγες ημέρες αργότερα.













O Στέφανος Στεφανόπουλος και ο Ηλίας Τσιριμώκος με τον βασιλιά Κωνσταντίνο.


Στις 18 Αυγούστου ο Κωνσταντίνος δίνει εντολή σχηματισμού κυβερνήσεως στον παλαίμαχο σοσιαλιστή Ηλία Τσιριμώκο, στέλεχος της ΕΚ και δεινό επικριτή της πρώτης κυβέρνησης των «Αποστατών». Προς γενική έκπληξη, ο Τσιριμώκος αποδέχεται την εντολή και σχηματίζει τη δεύτερη κυβέρνηση των «Αποστατών» στις 20 Αυγούστου, η οποία θα έχει την τύχη της κυβέρνησης Νόβα, αφού δεν θα λάβει ψήφο εμπιστοσύνης από τη Βουλή στις 28 Αυγούστου.

Οι αρχηγοί των δύο μεγάλων κομμάτων, Γεώργιος Παπανδρέου και Παναγιώτης Κανελλόπουλος, προτείνουν στον βασιλιά τη διενέργεια εκλογών, αλλά αυτός αναθέτει στον Στέφανο Στεφανόπουλο την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης. Αυτός σχηματίζει την τρίτη κυβέρνηση των Αποστατών, η οποία θα λάβει ψήφο εμπιστοσύνης από τη Βουλή στις 17 Σεπτεμβρίου 1965. Η περίοδος της «Αποστασίας» θα λήξει τυπικά με την πτώση της κυβέρνησης Στεφανόπουλου στις 22 Δεκεμβρίου 1966 και την άνοδο στην εξουσία της μεταβατικής κυβέρνησης του τραπεζίτη Ιωάννη Παρασκευόπουλου, που έχει εντολή να οδηγήσει τη χώρα σε εκλογές στις 28 Μαΐου 1967...


Πηγή: https://www.sansimera.gr/articles/947

© SanSimera.gr